Πάνος Αμυράς

Ομερτά και ανταγωνισμός

Σύμφωνα με επίσημες έρευνες, η αποτελεσματικότερη Επιτροπή Ανταγωνισμού παγκοσμίως είναι αυτή της Ευρωπαϊκής Ενωσης, στα ηνία της οποίας βρίσκεται ένα παλαιό στέλεχος πολυεθνικών ομίλων, η αξιότιμη κυρία Νέλι Κρόες. Η Ολλανδή επίτροπος, η οποία δεν δίστασε να επιβάλει (και να εισπράξει) πρόστιμο-μαμούθ από τη Microsoft για μονοπωλιακή δράση στην παραγωγή λογισμικού υλικού και προγραμμάτων, έχει ένα πανίσχυρο όπλο στα χέρια της.
Το 95% των περιπτώσεων που εξετάζει δεν προέρχονται από έρευνες, οι οποίες μάλιστα γίνονται αυτεπάγγελτα από τις υπηρεσίες της, αλλά από την ενεργοποίηση του μέτρου της επιείκειας. Δηλαδή εταιρίες που μετέχουν σε καρτέλ ή άλλες μονοπωλιακές πρακτικές, μόλις αντιλαμβάνονται ότι η Επιτροπή Ανταγωνισμού της Ε.Ε. προτίθεται να ξεκινήσει ελέγχους στον κλάδο τους, μπαίνουν στο πρόγραμμα επιείκειας, δίνουν όλα τα στοιχεία από τις παράνομες συμφωνίες και τη «βγάζουν καθαρή» πληρώνοντας ελάχιστα πρόστιμα.
Στη χώρα μας τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά και γι’ αυτό άλλωστε δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι η αποτελεσματικότητα της Επιτροπής υποχώρησε στη διεθνή κατάταξη. Το πρόγραμμα επιείκειας μία φορά πήγε να εφαρμοσθεί στην υπόθεση του γάλακτος και όλοι γνωρίζουμε τι επακολούθησε με τις καταγγελίες για χρηματισμούς, τις χειροπέδες, τους κουμπάρους κ.λπ.
Επομένως το μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν στη χώρα μας οι αρχές του ανταγωνισμού είναι η άτυπη ομερτά που επικρατεί στην αγορά. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι επιχειρήσεις που πλήττονται από παράνομες πρακτικές σιωπούν όταν πρέπει να δηλώσουν τι πραγματικά συμβαίνει στην αγορά, εκτιμώντας ότι οι επιπτώσεις στη δουλειά τους από τις αποκαλύψεις θα είναι μεγαλύτερες από την κατάσταση που βιώνουν καθημερινώς.
Γι’ αυτό, άλλωστε, όταν κλιμάκια της Επιτροπής Ανταγωνισμού διερευνούν υποθέσεις, πολλές φορές βρίσκουν κλειστά στόματα στις επίσημες καταθέσεις αλλά και χειμάρρους ανεπίσημων αποκαλύψεων όταν τα μαγνητόφωνα κλείνουν.
Πρόκειται ουσιαστικά για μία δομική ανεπάρκεια της ελληνικής αγοράς, η οποία βέβαια συντηρείται και από τις αδυναμίες των υπηρεσιών της Επιτροπής να φέρει γρήγορα και αποτελεσματικά σε πέρας σοβαρές καταγγελίες για μονοπωλιακές πρακτικές. Οι επιχειρήσεις δεν έχουν πεισθεί ακόμη ότι εάν συμμετάσχουν σε πρόγραμμα επιείκειας θα αντιμετωπισθούν με σοβαρότητα από τις αρχές και τελικώς θα συμβάλουν στην ομαλοποίηση της αγοράς.
Επόμενο κρίσιμο τεστ για την Επιτροπή Ανταγωνισμού είναι η έρευνα που έχει ξεκινήσει για να διαπιστώσει εάν πολυεθνικοί όμιλοι απαγορεύουν στις αλυσίδες του λιανικού εμπορίου την παράλληλη εισαγωγή των προϊόντων τους από φθηνότερους Ευρωπαίους προμηθευτές. Πρόκειται ουσιαστικά για τον πυρήνα του προβλήματος της ακρίβειας, καθώς έχει διαπιστωθεί ότι στα ράφια των ελληνικών σούπερ μάρκετ τα ίδια προϊόντα πωλούνται έως και 90% ακριβότερα σε σχέση με της Γερμανίας ή του Βελγίου, που έχουν μεγάλη παράδοση σε θέματα ανταγωνισμού.
Οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι. Οχι μόνο για την Επιτροπή Ανταγωνισμού που θα κριθεί για το έργο της, αλλά και για την τσέπη των καταναλωτών που πληρώνουν ακριβά την έλλειψη διαφάνειας στη διαμόρφωση των τιμών.

Posted at 12:00AM Aug 23, 2008 by ET Administrator in Γενικά  |  Σχόλια[0]