Γεώργιος Π. Μαλούχος

Τα σπασμένα (;) τόξα

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα τόξο. Οχι χρυσό, όχι μαγικό, όχι φονικό για τους κακούς στα χέρια κάποιου καλού ιππότη. Ηταν ένα τόξο, που το έλεγαν «ορθόδοξο». Στην Ελλάδα, την ευρωπαϊκή και, όσο κι αν ακόμα και σήμερα αυτό δεν της αρέσει, ατλαντική Ελλάδα, το «ορθόδοξο τόξο» γέμισε τη φαντασία όχι λίγων ανθρώπων και όχι ασήμαντων. Κι αν ανατρέξει κανείς σε κείμενα που γράφονταν πριν από μια δεκαπενταετία θα δει πράγματα που σήμερα μοιάζουν από τρομακτικά έως απελπιστικά ρηχά. Εκείνο το τόξο, λοιπόν, θα είχε, υποτίθεται, τρία σκέλη: τη Ρωσία, την Ελλάδα, τη Σερβία. Πέρασαν κοντά δύο δεκαετίες. Σήμερα το πιο αξιοσημείωτο ίσως στην υπόθεση της σύλληψης του Ράντοβαν Κάρατζιτς ήταν η ρωσική αντίδραση που, επί της ουσίας, υπήρξε… ανύπαρκτη. Η Μόσχα αντιμετώπισε το θέμα ως «εσωτερική υπόθεση» της Σερβίας… Ομως, στην πραγματικότητα, η προαναγγελθείσα αυτή σύλληψη μόνον εσωτερική υπόθεση της Σερβίας δεν είναι. Ηταν η μοναδική προϋπόθεση που έθετε η Δύση για την ενσωμάτωση της Σερβίας στους ευρωατλαντικούς θεσμούς, στο ΝΑΤΟ και την Ε.Ε. Η Σερβία ως εθνικό κράτος υπήρξε κατά μέγα μέρος γέννημα της δυτικής πολιτικής, ιδίως της γαλλικής, που δέσποζε εκείνα τα χρόνια στην περιοχή. Ομως, η Γιουγκοσλαβία, της οποίας το Βελιγράδι υπήρξε ο κεντρικός πόλος ισχύος, αν και υπό Κροάτη ηγέτη, τον Τίτο, επί πολλές δεκαετίες βρέθηκε σε μεγάλο βαθμό απέναντι στη Δύση, παρά το γεγονός ότι στα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου οι γιουγκοσλαβικές ιδιαιτερότητές της εξυπηρέτησαν εν μέρει τα δυτικά συμφέροντα. Στη δεκαετία του 1990 η αντίθεση με τη Δύση έγινε τέτοια που τα πράγματα έφτασαν στον πόλεμο, τον πρώτο σε ευρωπαϊκό έδαφος μετά το Β’ Παγκόσμιο. Με τη σύλληψη του Κάρατζιτς η Σερβία επιστρέφει εκεί απ’ όπου ξεκίνησε. Φυσικά, υπάρχει ακόμα το μεγάλο αγκάθι του Κοσόβου, αλλά οι δυτικές εκτιμήσεις είναι ότι και αυτό θα αντιμετωπιστεί, καθώς η Σερβία επιθυμεί πλέον την οριστική της ένταξη. Ομως, το πόσο κοντά θα έρθουν τελικά στο επόμενο διάστημα η Ουάσιγκτον και το Βελιγράδι και το ποιος θα είναι ο ρόλος του Κοσόβου καθώς και της ΠΓΔΜ σε αυτό το σχήμα θα αποτελέσει εξαιρετικά σημαντικό στοιχείο της νέας αρχιτεκτονικής ασφάλειας που αυτή τη στιγμή με όλες τις παλινωδίες και τους ερασιτεχνισμούς της οικοδομείται. Και ασφαλώς θα επηρεάσει το ρόλο της Ελλάδας που οφείλει να αντιληφθεί έγκαιρα ότι όσο λιγότερο είναι παρούσα στο νέο περιβάλλον τόσο περισσότερο άλλοι θα είναι στη θέση της. Η Σερβία επιστρέφει στη Δύση. Από τους παλιούς του τόξου έμειναν δύο. Τότε υπήρχαν ρητορείες, αλλά δεν υπήρχαν πράξεις. Τώρα δεν υπάρχουν πια ρητορείες, αλλά υπάρχουν πράξεις – και μάλιστα βαριές: οι αγωγοί και η αδιαφορία για τις επ’ αυτών συμμαχικές ανησυχίες και θέσεις. Ας έχουμε όμως στο νου μας ότι τα τόξα αυτά δεν υπάρχουν, είναι σπασμένα – εκτός κι αν δεν είναι… Κι όποιος δεν το πιστεύει ας ρωτήσει τον Κάρατζιτς. Ξέρει, πλέον, πού θα τον βρει.

Posted at 06:44PM Jul 27, 2008 by ET Administrator in General  |  Σχόλια[0]