Γεώργιος Π. Μαλούχος

Η πολιτική Ευρώπη

Εχει περάσει μισός αιώνας από τη δημιουργία της εξαμελούς «κλειστής» ΕΟΚ το 1957 με τη Συνθήκη της Ρώμης. Σήμερα, οι πολλαπλάσιες χώρες-μέλη δεν έχουν πια σύνορα κανενός είδους, ενώ εκείνες της Ευρωζώνης έφτασαν να έχουν μέχρι και το ίδιο νόμισμα (όπως το ευρώ, έτσι και το ομοσπονδιακό δολάριο υιοθετήθηκε σταδιακά από τα μέσα/τέλη του 19ου αιώνα από τις διάφορες αμερικανικές Πολιτείες – απλώς δεν το θυμόμαστε). Ολα ενοποιήθηκαν. Πλέον, ακόμα και οι απατεώνες από κοινά ταμεία κλέβουν… Ομως, όπως θα έλεγε και ο Αστερίξ, «υπάρχει κάτι που ακόμα αντιστέκεται»: η πολιτική διάσταση της Ευρώπης. Μέχρι τώρα. Μέσα στην παταγώδη παγκόσμια πτώση των αγορών, η Ευρώπη στάθηκε με κάποιον τρόπο τυχερή, καθώς το κακό συνέπεσε με τη γαλλική προεδρία του Νικολά Σαρκοζί. Βέβαια, κάθε καλός, παλιός μαρξιστής θα έλεγε ότι τα πρόσωπα δεν μετρούν, αλλά οι συνθήκες. Καλά. Σημασία έχει ότι ο Σαρκοζί βρέθηκε στο τιμόνι. Και με το Βρετανό πρωθυπουργό Γκόρντον Μπράουν δίπλα του όχι μόνον κίνησε την Ευρώπη για να αντιμετωπίσει την κρίση, αλλά, το κυριότερο, ο τρόπος με τον οποίο το έκανε «θεράπευσε», ad hoc έστω, την πολιτική αναπηρία του ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Ο Σαρκοζί δεν έδρασε, απλώς, ως προεδρεύων πρόεδρος μιας μεγάλης χώρας, δέσμιας πάντως από τον τρόπο που λειτουργεί το σύστημα. Ο Σαρκοζί το διέρρηξε και έδρασε ως ηγέτης πέρα και πάνω απ’ όλα αυτά. Είδε το κακό. Δεν είδε τους κάθε μορφής συμβατικούς περιορισμούς που θα μπορούσαν να τον «φρενάρουν». Αναζήτησε διέξοδο ουσίας όχι μόνον ως προς τα συμπτώματα, αλλά και ως προς τα αίτια. Δεν αναζήτησε να κρυφτεί σε μια διαχείριση. Ετσι περίπου ανάγκασε τους Ευρωπαίους ηγέτες να τον ακολουθήσουν σε άλλες ταχύτητες και σε μια πρωτοφανή πολιτική παρεμβατικότητα. Ο Σαρκοζί αντιμετώπισε την κρίση όχι ως πρόβλημα των αγορών (που έμοιαζε ότι είναι), ούτε καν ως πρόβλημα των οικονομιών (που είναι), αλλά ως πρόβλημα κοινωνικό και, τελικώς, πολιτικό (που θα γίνει - γιατί εκεί βρίσκεται η ουσία). Πάνω σε αυτή τη λογική οδήγησε την Ευρώπη σε πολύ σημαντικές υπερβάσεις, οι οποίες με αφορμή ένα «οικονομικό» θέμα φέρνουν, για πρώτη φορά με αυτό τον τρόπο, στο φως την πολιτική ουσία και δύναμή της. Κι όχι μόνον προς τα μέσα, αλλά και προς τα έξω. Γιατί ως αληθινός ηγέτης, αυτός, ο πιο απροκάλυπτα εκπεφρασμένος Ευρωπαίος φίλος των Αμερικανών, είναι και ο μόνος που μπορεί και σηκώνεται να πάει στο Καμπ Ντέιβιντ έχοντας προαναγγείλει δημόσια το τι θα πει στον Τζορτζ Μπους: «Δεν θα ανεχθούμε άλλο τα ίδια αίτια να γεννήσουν τις ίδιες κρίσεις». Μισό αιώνα μετά τη γέννηση της «οικονομικής Ευρώπης», ίσως τώρα ζούμε τη γέννηση και της «πολιτικής». Δεν το βλέπουμε γιατί είμαστε πολύ κοντά. Και το παράδοξο χιαστό σχήμα έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον: η πρώτη, η «οικονομική», γεννήθηκε μέσα απ’ τον πόλεμο, ενώ η δεύτερη, η «πολιτική», γεννιέται μέσα απ’ το χρήμα. Και το δικό του πόλεμο.

Posted at 03:04PM Oct 19, 2008 by ET Administrator in Politics  |  Σχόλια[0]