Γιάννης Λούλης

Πώς και γιατί κέρδισε ο Ομπάμα

Ως φορέας «αλλαγής» ο Αφροαμερικανός υποψήφιος απέκτησε το στρατηγικό πλεονέκτημα έναντι της Χίλαρι. Η «πείρα» μετετράπη σε μειονέκτημά της

Η μεγάλη νίκη του Μπαράκ Ομπάμα για το χρίσμα του Δημοκρατικού Κόμματος παραπέμπει σε δύο καθοριστικούς παράγοντες: στον ηγέτη και τη στρατηγική του. Ηγέτης και στρατηγική πρέπει να αλληλοτροφοδοτούνται. Να λειτουργούν με σωρευτική ισχύ. Η κατάλληλη στρατηγική μεγιστοποιεί τις δυνάμεις του ηγέτη. Και ο ηγέτης, με την όλη παρουσία του, πολλαπλασιάζει τη δύναμη της στρατηγικής του. Αυτά τα δεδομένα αξιοποίησε ο Ομπάμα.
Βεβαίως, το φαβορί για το χρίσμα ήταν η Χίλαρι Κλίντον. Αρχικά, διέθετε περισσότερους οικονομικούς πόρους. Οργάνωση, δοκιμασμένη δίπλα στον Μπιλ Κλίντον. Ο σύζυγός της θεωρείτο «επικοινωνιακό φαινόμενο» και άρα ανεκτίμητος σύμμαχος. Η ίδια, ως τέως «κυρία προέδρου» και ως γερουσιαστής της Νέας Υόρκης, ήταν «βαρύ πολιτικό χαρτί» με μεγάλη εμπειρία. Απέναντί της ο Ομπάμα ήταν ένα άγουρο ερωτηματικό. Γι’ αυτό η Χίλαρι ξεκίνησε με μια συντριπτική διαφορά 30% στις δημοσκοπήσεις.
Σύντομα, όμως, ο «περίπατός» της έγινε εφιάλτης. Γιατί; Πρώτον, διότι υποτίμησε τον αντίπαλό της και το μήνυμά του. Δεύτερον, διότι επέλεξε τη λάθος στρατηγική. Τρίτον, διότι, όταν παρουσιάστηκαν δυσκολίες, αντέδρασε σπασμωδικά, τραυματίζοντας ακόμη περισσότερο την εικόνα της. Μέγα στρατηγικό λάθος της Χίλαρι ήταν ότι παραχώρησε την ατζέντα της «αλλαγής» στον Ομπάμα. Η ίδια παρουσιάσθηκε ως εκπρόσωπος ενός «έμπειρου» και «σίγουρου» κατεστημένου που δεν συγκρούεται ολοκληρωτικά με την πολιτική Μπους. Γι’ αυτό, άλλωστε, αναφορικά με το Ιράκ, όπου είχε ψηφίσει υπέρ της εισβολής, υιοθέτησε μια ερμαφρόδιτη στάση. Αυτό, όμως, ζητούσαν οι ψηφοφόροι των Δημοκρατικών;
Οπως φάνηκε στις ενδιάμεσες εκλογές, όπου θριάμβευσαν οι Δημοκρατικοί, κατεγράφη ένα οργισμένο ρεύμα απόρριψης όλης της κληρονομιάς Μπους. Αυτό το ρεύμα, ως υποψήφιος ενός αντι-κατεστημένου, εξέφρασε ο Ομπάμα. Ηταν άλλωστε αξιόπιστος, ως εκ των ελαχίστων μελών του Κογκρέσου που είχαν καταψηφίσει την εισβολή στο Ιράκ. Ο Ομπάμα έγινε, λοιπόν, ο πειστικός εκφραστής μιας ριζοσπαστικής «αλλαγής». Οπως έγραψε σοφά ο Andrew Sullivan (στους «Sunday Times»), αν δεν υπήρχε ο Μπους και η κληρονομιά του, δεν θα υπήρχε ούτε το «φαινόμενο Ομπάμα»!
Ως φορέας «αλλαγής» ο Ομπάμα απέκτησε το στρατηγικό πλεονέκτημα έναντι της Χίλαρι. Η «πείρα» που διαρκώς επικαλείτο η τελευταία μετετράπη σε μειονέκτημά της. Στη μάχη «αλλαγής» και «πείρας» κυριάρχησε το αίτημα μιας νέας πορείας, το οποίο εξέφραζε μάλιστα ένας επικοινωνιακός και επικεντρωμένος στο μήνυμά του υποψήφιος. Επίσης, ως Αφροαμερικανός, προσωποποιούσε ένα ανατρεπτικά νέο κεφάλαιο για την Αμερική. Απέναντι στη δυναμική Ομπάμα, η Χίλαρι και ο Μπιλ Κλίντον αντέδρασαν με οξύτητα, μικρόψυχα, χωρίς ψυχραιμία. Μόνο στο τέλος, όταν η Χίλαρι αποδέχθηκε την ήττα της, ανέδειξε έναν άλλο εαυτό, «φωτεινό», γενναιόδωρο και χαρισματικό.
Στην εποχή μας, περισσότερο παρά ποτέ, επικρατούν εκείνοι οι πολιτικοί που συλλαμβάνουν τα μηνύματα των καιρών. Η νίκη του Ομπάμα είναι προϊόν αυτής της επαφής με το περιβάλλον μέσα στο οποίο πάλεψε. Και αντίθετα με τον Μπους, που επένδυσε στο φόβο και στα χειρότερα ένστικτα των ψηφοφόρων, ο ίδιος επένδυσε στην ελπίδα μιας «άλλης Αμερικής». Ο Ομπάμα, φυσικά, πρέπει τώρα να διευρύνει την απήχησή του σε πιο δύσπιστους και συντηρητικούς ψηφοφόρους. Βεβαίως, το τι θα κάνει εάν εκλεγεί πρόεδρος, οδηγώντας ή όχι σε μια «άλλη Αμερική», είναι μια άλλη ιστορία. Με άγνωστο φινάλε.

Posted at 12:00AM Jun 15, 2008 by ET Administrator in Politics  |  Σχόλια[0]