Γιάννης Λούλης

Μια κίνηση με τέσσερις επιπτώσεις

Η αντίδραση του Γ. Παπανδρέου προσλαμβάνεται ως προϊόν ενός μίγματος ακρισίας, απουσίας αυτοπεποίθησης και πολιτικής αδυναμίας
Στην πολιτική δεν υπάρχουν απόλυτοι κανόνες όταν συγκρίνονται παρεμφερή γεγονότα υπό άλλες, όμως, συνθήκες. Κάθε πολιτική κίνηση κρίνεται υπό τις συγκεκριμένες συγκυρίες. Αρα δράσεις που ανέλαβε, λ.χ., ο Κώστας Καραμανλής στα πρώτα βήματα της ηγεσίας του, οι οποίες έγιναν με φόντο την πολιτική σύγκρουση μ’ έναν τέως πρωθυπουργό, δεν θα μπορούσαν να προδικάσουν το αποτέλεσμα της αποπομπής Σημίτη από τον Γιώργο Παπανδρέου.
Κάτω από διαφορετικές συγκυρίες το 1998 ο Καραμανλής εδραίωσε την ηγετική του θέση. Αντίθετα, η αποπομπή Σημίτη ύστερα από τέσσερα χρόνια ηγεσίας Παπανδρέου έχει τέσσερις αρνητικές επιπτώσεις για το ΠΑΣΟΚ:
1. Αποπέμποντας τον Κώστα Σημίτη είναι πασίδηλο πως ο Γιώργος Παπανδρέου επεδίωκε να ενισχύσει το ηγετικό προφίλ του. Το αποτέλεσμα όμως είναι η αποδυνάμωση της ήδη ευάλωτης εικόνας του. (Το πόσο ευάλωτη είναι η εικόνα αυτή καταγράφεται από την MRB, με μόνο το 25,7% να προσδίδει «ηγετική προσωπικότητα» στον Παπανδρέου, όταν ο Καραμανλής συγκεντρώνει 44,8%.) Η κίνηση της αποπομπής Σημίτη δεν είναι μόνο αναντίστοιχη του προβλήματος. Κυρίως αναδεικνύει την απουσία αυτοπεποίθησης και ηρεμίας που θα έπρεπε να διαθέτει ένας ισχυρός ηγέτης. Ηδη, άλλωστε, πολύ περισσότεροι ψηφοφόροι πιστεύουν πως ο Παπανδρέου χάνει αντί να κερδίζει από την κίνησή του.
2. Ζητούμενο σε παρόμοιες κινήσεις, που αναταράσσουν το εσωκομματικό τοπίο, είναι η διασφάλιση της υποστήριξης της πλειοψηφίας των ψηφοφόρων του κόμματος. Αυτή την υποστήριξη διέθετε ο Καραμανλής το 1998. Αντίθετα, όλες οι δημοσκοπήσεις δείχνουν τώρα τους μισούς ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ να αντιτίθενται στην κίνηση Παπανδρέου. Αυτό αποτελεί δυσμενέστατη εξέλιξη για τον ίδιο. Στην πραγματικότητα, ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ οδηγείται σ’ ένα ναδίρ αποδοχής στο χώρο των ψηφοφόρων του κόμματός του, που ευθέως αμφισβητούν τις ηγετικές ικανότητες και επιλογές του. Αρα η κίνηση Παπανδρέου αποσυσπειρώνει αντί να συσπειρώσει το χώρο του.
3. Ταυτόχρονα, ο Παπανδρέου, με τη μαξιμαλιστική κίνησή του, έριξε λάδι στη φωτιά της εσωκομματικής κρίσης, την ώρα που εξορκίζει την εσωστρέφεια. Ηδη προ της αποπομπής Σημίτη το 61% θεωρούσε πως το ΠΑΣΟΚ έχει «σοβαρά εσωκομματικά προβλήματα» (MRB). Τώρα όλο και περισσότεροι πιστεύουν πως το ΠΑΣΟΚ είναι βαθύτατα διχασμένο, με αποτέλεσμα την περαιτέρω μείωση της εμπιστοσύνης τους στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.
4. Η αποπομπή Σημίτη δεν αντιμετωπίζει αλλά επιδεινώνει το κεντρικό στρατηγικό πρόβλημα του ΠΑΣΟΚ: την αδυναμία διεύρυνσής του στο μεσαίο χώρο. Δημοσκόπηση της Metron έδειξε πως μετά την αποπομπή Σημίτη το ΠΑΣΟΚ έχασε πρόσθετο έδαφος στο μεσαίο χώρο, προς όφελος της Ν.Δ. Τούτο δεν είναι παράδοξο. Τόσο διότι ο Σημίτης έχει απήχηση –προσωπικά– σε κάποιους μετριοπαθείς και πραγματιστές ψηφοφόρους όσο και διότι, κυρίως, παρόμοιες ακραίες και ανερμάτιστες κινήσεις αφαιρούν αξιοπιστία από εκείνον που τις επιχειρεί, ειδικά στο μεσαίο χώρο.
Αυτές οι τέσσερις αρνητικές επιπτώσεις της κίνησης Παπανδρέου επιφέρουν ένα στρατηγικό πλήγμα στο ΠΑΣΟΚ και την ηγεσία του. Ενα σπαρασσόμενο και διχασμένο κόμμα θα πείσει ακόμη λιγότερο «κυβερνητικά». Ενας αρχηγός που καταφεύγει σε σπασμωδικές επιδείξεις «ισχύος» θα πείσει ακόμη λιγότερο ηγετικά και «πρωθυπουργικά». Διότι η αντίδρασή του προσλαμβάνεται ως προϊόν ενός μίγματος ακρισίας, απουσίας αυτοπεποίθησης και πολιτικής αδυναμίας. Ετσι, ο Παπανδρέου γίνεται ακόμη περισσότερο αχίλλειος πτέρνα του κόμματός του.

Posted at 03:46PM Jun 22, 2008 by ET Administrator in General  |  Σχόλια[0]